Wersje językowe: Polski | English | Русский
Od początku 2026 r. obowiązują istotnie zaostrzone przepisy dotyczące szczególnie niebezpiecznych zachowań kierowców. Ustawodawca wprowadził do Kodeksu karnego odrębne przestępstwa organizowania i uczestniczenia w nielegalnych wyścigach oraz tzw. brawurowej jazdy. Zaostrzono również zasady orzekania zakazu prowadzenia pojazdów i przepadku samochodu.
Większość nowych przepisów weszła w życie 29 stycznia 2026 r. Regulacje dotyczące zatrzymania prawa jazdy za drift lub celowe oderwanie koła od nawierzchni obowiązują od 30 marca 2026 r. Dziennik Ustaw
Czym jest nielegalny wyścig pojazdów?
Nielegalny wyścig nie musi odbywać się na specjalnie wyznaczonej trasie ani być formalnie zorganizowany. Zgodnie z nową definicją jest nim między innymi rywalizacja kierujących co najmniej dwoma pojazdami mechanicznymi, prowadzona z naruszeniem zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego, w szczególności w celu pokonania określonego odcinka w jak najkrótszym czasie.
Za nielegalny wyścig może zostać uznany również drift albo celowe doprowadzenie do utraty styczności z nawierzchnią co najmniej jednego koła, jeżeli zachowanie takie ma miejsce podczas spotkania zorganizowanego na otwartej lub ogólnodostępnej przestrzeni i odbywa się bez wymaganego zezwolenia.
Organizowanie lub prowadzenie nielegalnego wyścigu, a także uczestniczenie w nim w charakterze kierowcy, jest zagrożone karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat. Karalne jest również przygotowanie do takiego przestępstwa – grozi za nie kara pozbawienia wolności do 3 lat. Dziennik Ustaw
Nie każdy drift jest przestępstwem
Należy odróżnić uczestnictwo w nielegalnym wyścigu od pojedynczego wykonania driftu.
Celowe wprowadzenie pojazdu w poślizg albo doprowadzenie do utraty styczności jednego z kół z nawierzchnią na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub w strefie ruchu stanowi co do zasady wykroczenie. Minimalna grzywna wynosi 1 500 zł. Jeżeli zachowanie spowodowało zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym, dolna granica grzywny wzrasta do 2 500 zł.
Drift może jednak zostać zakwalifikowany jako element nielegalnego wyścigu, jeżeli odbywa się w warunkach wskazanych w przepisach. Wówczas kierujący odpowiada już za przestępstwo, a nie tylko za wykroczenie. Policja może również zatrzymać prawo jazdy kierowcy wykonującego drift lub celowo doprowadzającego do oderwania koła od nawierzchni. Dziennik Ustaw
Brawurowa jazda jako odrębne przestępstwo
Nowy art. 178d Kodeksu karnego przewiduje odpowiedzialność za brawurową jazdę. Do popełnienia tego przestępstwa nie wystarczy jednak samo znaczne przekroczenie prędkości.
Przepis wymaga łącznego wystąpienia trzech elementów:
rażącego przekroczenia dopuszczalnej prędkości,
rażącego naruszenia także innych zasad bezpieczeństwa w ruchu,
spowodowania bezpośredniego niebezpieczeństwa utraty życia albo ciężkiego lub średniego uszczerbku na zdrowiu człowieka.
Za brawurową jazdę grozi kara pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat. Oznacza to, że każde przekroczenie prędkości nadal nie będzie automatycznie przestępstwem. Decydujący będzie całokształt zachowania kierującego i rzeczywiście wywołane zagrożenie. Dziennik Ustaw
Wypadek podczas wyścigu – kara do 10 lat pozbawienia wolności
Jeżeli kierowca uczestniczący w nielegalnym wyścigu albo prowadzący pojazd w sposób brawurowy spowoduje wypadek, którego następstwem jest śmierć człowieka albo ciężki uszczerbek na zdrowiu, może podlegać karze pozbawienia wolności od roku do 10 lat.
Jeszcze surowsze reguły wymiaru kary mogą znaleźć zastosowanie, gdy sprawca był nietrzeźwy, znajdował się pod wpływem środka odurzającego, uciekł z miejsca zdarzenia albo spożywał alkohol po wypadku, lecz przed badaniem.
Czy samochód zawsze zostanie skonfiskowany?
Nie. Przepadek pojazdu nie jest automatycznym następstwem każdego przypadku driftu, przekroczenia prędkości ani nawet uczestnictwa w nielegalnym wyścigu.
Sąd może orzec przepadek pojazdu między innymi w razie skazania kierowcy za uczestnictwo w nielegalnym wyścigu lub brawurową jazdę. Obowiązkowy przepadek przewidziano natomiast w określonych przypadkach, gdy stężenie alkoholu wynosiło co najmniej 1,5 promila we krwi albo 0,75 mg/dm³ w wydychanym powietrzu. Odstąpienie od przepadku jest wówczas możliwe jedynie w wyjątkowym wypadku uzasadnionym szczególnymi okolicznościami.
Jeżeli pojazd nie stanowił wyłącznej własności sprawcy, sąd nie orzeka jego przepadku. Zamiast tego powinien orzec nawiązkę na rzecz Skarbu Państwa w wysokości od 5 000 zł do 500 000 zł. Dotyczy to między innymi samochodów będących współwłasnością małżonków, pojazdów leasingowanych i samochodów służbowych. Dziennik Ustaw
Dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów
Zaostrzono także odpowiedzialność osoby, która prowadzi pojazd pomimo obowiązującego zakazu sądowego. W takim przypadku sąd co do zasady orzeka dożywotni zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. Odstąpienie od tej zasady jest możliwe wyłącznie w wyjątkowym wypadku uzasadnionym szczególnymi okolicznościami.
Samo naruszenie zakazu prowadzenia pojazdów stanowi ponadto odrębne przestępstwo. Kierowca nie powinien zatem zakładać, że poniesie jedynie konsekwencje administracyjne albo otrzyma kolejny czasowy zakaz.
Co zrobić po zatrzymaniu kierowcy?
W sprawach dotyczących wyścigów, brawurowej jazdy lub przepadku pojazdu istotne znaczenie mają pierwsze czynności dowodowe. Organ prowadzący postępowanie może zabezpieczyć samochód, nagrania z monitoringu, telefon, rejestrator jazdy i dane dotyczące prędkości lub położenia pojazdu.
Nie każda szybka jazda stanowi jednak brawurową jazdę, a nie każdy poślizg jest nielegalnym wyścigiem. Konieczna jest analiza miejsca zdarzenia, sposobu jazdy, zachowania innych uczestników oraz tego, czy powstało bezpośrednie zagrożenie dla konkretnej osoby.
Złożenie wyjaśnień bez wcześniejszego zapoznania się z sytuacją dowodową może utrudnić późniejsze prowadzenie obrony. Pomoc obrońcy powinna zostać zapewniona możliwie szybko, zwłaszcza gdy doszło do zatrzymania kierowcy lub tymczasowego zajęcia samochodu.
Stan prawny: 28 lipca 2026 r.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej w indywidualnej sprawie.
Autor: radca prawny Radosz Pawlikowski
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Opisz krótko swoją sprawę. Skontaktujemy się z Tobą, aby omówić możliwe dalsze kroki.